Piero Tosi: Unutulmaz filmlerin vizyoner kostüm tasarımcısı

29 Ağustos 2019

Geçtiğimiz ay hayatını kaybeden ünlü İtalyan kostüm tasarımcısı Piero Tosi, kült filmler için hazırladığı kostümler ile hatırlanıyor.

Kostüm sanatı görsel ve sahne sanatlarının olmazsa olmazı, bel kemiğidir. Tiyatronun ortaya çıkışından beri var olan kostüm sanatının en önemli isimlerinden biri ise kuşkusuz İtalyan kostüm ve dekor tasarımcısı Piero Tosi.  Hayatını sahne ve özellikle kostüm tasarımı işine adayan, unutulmaz filmlere getirdiği küçük dokunuşlar ile izleyicinin hem beğenisini hem de hayranlığını kazanan Tosi, Ağustos ayında 92 yaşında, ömrünü adadığı sanatı ve unutulmaz eserlerini arkasında bırakarak vefat etti. 


Dijitalleşmenin olmadığı bir çağda yaşayan ve üreten Tosi’nin dönemin ve karakterlerin ruhunu yansıtma biçimi günümüzde hala sanat severleri heyecanlandırıyor. Tosi bazen filmlerde yer almayacağını bildiği kostümler için bile saatler harcar, bir mendilin kenarındaki dantelin dahi filmin konu aldığı döneme uygun olmasına dikkat ederdi. Kostümlerdeki ve dekordaki detaylara verdiği bu önem sayesinde aktörlerin filmin geçtiği döneme adapte olmasını sağlardı.


Tosi’nin sanatını sergilediği ilk film Luchino Visconti’nin 1955 yapımı “Bellissima”ydı. Visconti, Tosi’nin yaratıcılığına ve iş ahlakına o kadar hayran kaldı ki sonraki yıllarda kamera arkasına geçtiği “The Leopard” ve “Death in Venice” de dahil olmak üzere dokuz farklı filmde Tosi ile çalışmayı tercih etti. Franco Zeffirelli’den Federico Fellini’ye kadar birçok efsanevi yönetmenle çalışsa da Tosi’nin “en iyi işlerim” dediği tasarımları her zaman Visconti ile yaptığı işbirliklerinde ortaya çıktı. 

Visconti’nin yönetmen koltuğunda oturduğu 1963 yapımı “The Leopard” hem eleştirmenler hem de sanat severler için Tosi’nin başyapıtıdır. Başrollerdeki Claudia Cardinale ve Alain Delon, Tosi’nin kostümleri ile seyirciyi 19. yüzyıla doğru bir yolculuğa çıkartır. Tosi’nin sanatının yüceltildiği sahne ise filmin unutulmaz balo sahnesidir. Çarpıcı kostümlerin başrolde olduğu bu sahne için Tosi’nin 300’e yakın kostüm hazırladığı söylenir. Kostümlerin tasarımı ve üretimi için aylar harcayan Tosi aynı zamanda ilk defa bu film ile Akademi Ödülleri’ne aday gösterilir. Beş kere aday gösterilmesine rağmen Oscar heykelciğine bir türlü kavuşamayan sanatçı 2013 yılında sonunda Akademi Onur Ödülü’ne layık görülür.


Her ne kadar Tosi’nin işleri sahne sanatları ve filmler ile sınırlı kalmış gibi gözükse de tasarımcı modaya da her zaman ilham vermişti. Ünlü İtalyan modacılar Domenico Dolce ve Stefano Gabbana, 2012 yılında tanıttıkları Cardinale koleksiyonunda ve aynı sene Sicilya’da podyuma çıkan Alta Moda koleksiyonunda Tosi’den ilham aldıklarını saklamamışlardı. Ayakkabı tasarımcısı Manolo Blahnik ve Valentino da Tosi’den ilham alan tasarımcılar arasında.